Chiny już od lat nie przestają zaskakiwać swoimi planami na stworzenie wielkiego mocarstwa gospodarczego. Już teraz, jako druga gospodarka świata, Chińska Republika Ludowa[1] dyktuje warunki na arenie międzynarodowej. Zaskakujące jednak jest to, że Chiny nie kierunkują swoich działań w stronę tych największych, jak Stany Zjednoczone, Niemcy, Wielka Brytania czy Japonia, ale również skupiają się na bliskiej współpracy z mniej znaczącymi krajami, które pomimo wolniej rozwijającej się gospodarki, wykazują się ogromnym potencjałem inwestycyjnym i handlowym. Stąd też powstała inicjatywa 16+1, która koncentruje się na współpracy Chin z szesnastoma krajami Europy Środkowo-Wschodniej[2].

Inicjatywa 16+1 to format zakładający bliską współpracę między Chińską Republiką Ludową a krajami Europy Środkowo-Wschodniej: Estonią, Łotwą, Litwą, Polską, Czechami, Słowacją, Węgrami, Rumunią, Bułgarią, Słowenią, Chorwacją, Serbią, Bośnią i Hercegowiną, Czarnogórą, Albanią i Macedonią. Oficjalna inauguracja rozpoczęcia działań w ramach formatu Chiny-EŚW odbyła się 26 kwietnia 2012 roku w Warszawie. Od tego czasu Chiny i kraje EŚW nieustannie tworzą nowe projekty i plany współpracy, które pogłębią współpracę na wielu płaszczyznach dyplomatyczno-ekonomicznych w imię zasady win-win.

Od kwietnia 2012 roku, wszystkie kraje członkowskie spotykają się regularnie, co roku na wspólnym forum formacji 16+1. Każdego roku również powstaje dokument podsumowujący dotychczasowe osiągnięcia współpracy, jaki i obejmujący plany rozwoju na kolejne lata. Rozwój stosunków dyplomatyczno-gospodarczych między ChRL a krajami EŚW można prześledzić na podstawie poniższych dokumentów:

 

  • 12 inicjatyw Chin na rzecz wspierania przyjaźni i współpracy z krajami Europy Środkowo-Wschodniej – 26.04.2012r., Warszawa, Polska;
  • Program współpracy Chin i krajów Europy Środkowo-Wschodniej z Bukaresztu – 26.11.2013r., Bukareszt, Rumunia;
  • Program współpracy Chin i krajów Europy Środkowo-Wschodniej z Belgradu – 16.12.2014r., Belgrad, Serbia;
  • Średniookresowy plan współpracy Chin i krajów Europy Środkowo-Wschodniej – 24.11.2015r., Suzhou, Chiny.

 

Wszystkie cztery dokumenty nieco różnią się od siebie poziomem osiągniętych relacji między Chinami a EŚW, natomiast dotychczasowej współpracy przyświecały te same wartości. Głównym założeniem całego formatu współpracy Chiny-EŚW jest rozwój w ramach zasady win-win, co oznacza, że każda ze stron powinna osiągnąć korzyści, niezależnie od poziomu rozwoju gospodarczego lub pozycji na arenie międzynarodowej. Celem corocznego forum jest wzmocnienie współpracy i przyjaźni między Chinami a krajami EŚW, zwiększenie wzajemnego zaufania oraz promowanie wymiany kulturowej.

Wszystkie cztery dokumenty obejmujące plany rozwoju współpracy w formacie „16+4” zawierają nie tylko deklaracje rozwoju, ale również konkretne decyzje i kroki, które podejmą obie strony w najbliższych latach.

 

[1] Chińska Republika Ludowa dalej nazywana w skrócie ChRL.

[2] Kraje Europy Środkowo-Wschodniej dalej nazywane krajami EŚW.